Beste Jan,
Dank voor je brief.
Ik proef er de bekende mengeling van ironie, verontwaardiging en oprechte betrokkenheid in. Laat ik, in dezelfde geest, proberen rustig te antwoorden.
Je stelt me een hele reeks vragen onder het motto: “Als je weet dat je mensen pijn doet, waarom doe je het dan?”
Die laat ik voor nu even liggen, want je eindigt met een intrigerende: “Als je weet dat je andere mensen pijn doet met een Kerstmarkt, waarom doe je het dan?”
Laat ik precies dáár beginnen.
Kerstmarkten – van kleine pleintjes in Drenthe tot de grote in Maastricht of Deventer – zijn geen neutrale koopjesmarkten. Ze zijn geen marketingconcept en zeker geen ‘cultureel oorlogsterrein’. Ze zijn plekken waar een samenleving zichzelf laat zien.
Kerstmarkten zijn cultureel cement. Ze brengen mensen samen die anders in parallelle werelden leven: gezinnen, ouderen, studenten, nieuwkomers, ondernemers, kerkgangers, niet-gelovigen,en alles daartussenin. Je staat er samen onder lichtjes, je drinkt iets warms, je kijkt naar ambachten, je viert een traditie die al eeuwenlang deel uitmaakt van ons culturele landschap.
Ze verbinden mensen – juist in tijden waarin alles uiteen lijkt te vallen. In een tijd van polarisatie, wantrouwen en politieke verharding hebben we plekken nodig waar mensen zonder cynisme of woede kunnen zijn. Kerstmarkten geven dat. Zelfs de grootste brompot verzacht even bij het zien van kinderen die hun eerste warme wafels naar binnen proppen.
(Advertentie)
Ze zijn een uitdrukking van onze geschiedenis. Ja, Kerstmis heeft christelijke wortels. Maar kerstmarkten zijn breder geworden dan dat. Ze zijn onderdeel van ons gezamenlijk erfgoed, net als Koningsdag. Je past zoiets niet aan omdat een enkeling er moeite mee heeft. Dat zou betekenen dat geen enkele traditie nog overeind blijft.
En ze geven betekenis. In de donkerste dagen van het jaar zoeken mensen licht, warmte, gemeenschap. Niet omdat de kalender dat verplicht stelt, maar omdat het menselijk is. Kerstmarkten geven vorm aan dat verlangen. En dat is waardevol – niet ondanks verschillen, maar juist omdat we die verschillen hebben.
We houden Kerstmarkten dus niet in in hun originele vorm in stand om iemand pijn te doen. We vieren ze omdat ze iets goeds doen voor iedereen: ze verbinden, ze geven kleur aan onze cultuur, ze bieden troost, ze herinneren ons aan wie we samen zijn.
En dat is eigenlijk het antwoord op al je eerdere vragen.
Je mag mij van alles verwijten, maar de keuzes die ik heb gemaakt kwamen voort uit overtuiging, niet uit onwil. Vaak zat ik goed, soms zat ik fout, maar ik had nooit slechte bedoelingen.
Met vriendelijke groet,
Gert-Jan Segers
PS. Cadeautje. Jij hebt ‘m harder nodig dan ik!
Disclaimer: dit ‘Antwoord aan Jan’ is geschreven door ChatGPT.
