Beste Joap,

Ik zie dat jij de laatste weken op Twitter weer behoorlijk om je heen aan het slaan bent.

Omdat wij ver teruggaan (tot de Elfstedentocht van 1996 om precies te zijn), wil ik je even waarschuwen dat je een tandje moet opschalen om nog wat effect te bewerkstelligen.

Iedere imbeciel ziet namelijk precies welke sleetse wapens je gebruikt.

Ze zijn samen te vatten onder de term ‘drogredenering’.

Op social media gebruiken gemakzuchtige pestkoppen zoals jij acht van de meer dan tien soorten drogredeneringen: het vertekenen van een standpunt, de overhaaste generalisatie, de persoonlijke aanval, het ontduiken van de bewijslast, het bespelen van publiek, het onterechte beroep op autoriteit, het hellend vlak en de dooddoener. We gaan ze een voor een langs.

Methode 1: het vertekenen van een standpunt. Als je het bijvoorbeeld uit principe kwalijk vindt dat een buitenlander met heel veel poen zich bemoeit met de binnenlandse politiek, lijkt me daar weinig mis mee. Maar wat gebeurt er vervolgens? ‘Ja hoor, de antisemieten die George Soros haten komen weer uit hun holen!’ Je hebt dus nergens gezegd dat je George Soros haat. Als je George Soros wel haat, dan ben je nog geen antisemiet, omdat George Soros toevallig Joods is. Maar je wordt wel in een positie gedrongen waarin je bij voorbaat met 3-0 achterstaat. Met nog één minuut op de klok.

(Advertentie)

Iets soortgelijks gebeurt als je niet staat te juichen als de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula Von der Leyen, aan het begin van de oorlog tussen Rusland en Oekraïne zegt dat Oekraïne (in strijd met het beroemde inlegvelletje van Mark Rutte) snel lid moet worden van de Europese Unie. Het minste verwijt dat je dan naar je hoofd krijgt is dat je een Putinversteher bent en de aanval van Rusland op Oekraïne goedkeurt. Terwijl je alleen maar vindt dat een schurkenstaat als Oekraïne geen lid moet worden van de in jouw ogen toch al te ver uitgedijde Europese Unie.

Methode 2: de overhaaste generalisatie. Wereldberoemd in de hele wereld: ‘Mijn opa rookte een pakje sigaretten per dag en is 89 geworden, dus niks mis met roken. Integendeel!’ Diezelfde opa zoop ook zes glaasjes jenever per dag, dus we zullen nooit weten of je nu van roken oud wordt of toch van alcohol – of dat de combinatie het beste werkt. Waar het bij deze methode om gaat: N=1. Een uitzondering op de wetenschappelijk vastgestelde regel (roken verkort je leven) maakt de regel nog niet onwaar.

Tijdens de coronapandemie zagen we deze drogredenering ook dagelijks voorbijkomen in wat niet-wappies het ‘wappiekamp’ noemden. Maar dan niet met één opa, maar met vier personen. Blijkbaar vonden ze het voorbeeld met één persoon niet sterk genoeg en dachten ze dat enige nuancering ook geen kwaad kon. Dat leidde dan tot: ‘Ik ken vier kerngezonde mensen die een boosterprik haalden en drie daarvan waren binnen twee weken dood. Levensgevaarlijk die boosterprik!’ Variant daarop: ‘Een collega op een andere afdeling liet zich niet vaccineren. Alle anderen hebben nu long covid. Alleen de anti-vaxxers zijn wakker!’ (Dat de eerste spreker die vier mensen natuurlijk verzon en de tweede die hele afdeling doet even niet terzake, het gaat om de drogredenering)

Methode 3: de persoonlijke aanval. Also know as: Adje Hominem. Die weer een neefje is van What Aboutism.

Dat je bijvoorbeeld tegen een morbide obese Volkskrant-columniste van wie ik de naam niet noem omdat je nooit weet of ze er het afgelopen uur nog een jongensnaam tussen heeft gepropt zegt: ‘Asha, jij schrijft wel over gezondheidswetenschap, maar je weegt zelf 130 kilo.’ Het is duidelijk dat dat a) geen seks gaat opleveren en b) niet gaat over wat ze te zeggen heeft (en heel goed kan kloppen) en haar persoonlijke gezondheid.

De ‘Nul zetels’ die er in mijn richting nog weleens doorheen glipt (overigens uitsluitend als ik kritiek heb op Thierry Baudet, nooit als ik kritiek heb op Jesse Klaver), is ook zo’n voorbeeld van een persoonlijke aanval.

Een lichte variant is de whataboutism. Je bent in discussie met iemand van de PvdA over klimaatmaatregelen en je verwijt die persoon dat hij zijn zoon als examencadeau meeneemt op een roadtrip door de Verenigde Staten. Of zoiets.

(Advertentie)

Zelf maak ik me er trouwens ook graag schuldig aan. Zo zijn er machtige politici die onze kinderen financieel, maar ook anderszins, in de ellende storten met hun onbetaalbare klimaatmaatregelen, hun open grenzen voor economische gelukszoekers en hun Groot Europeesche Rijk. Als deze politici (voor zover bekend) geen kinderen hebben (Rutte, Merkel, Macron, enz.), wil ik dat heus wel als argument gebruiken om ‘aan te tonen’ dat zij alleen in de korte termijn geïnteresseerd zijn, terwijl ‘wij’ (zouden) denken als rentmeesters, die de volgende generaties een beter leven willen nalaten. Dus ben ik zonder zonde? Nee, hoor. Nooit beweerd dat ik een heilig boontje wilde zijn.

Methode 4: het ontduiken van de bewijslast. Normale mensen proberen hun stelling te bewijzen met feiten (cijfers) of logica (argumenten). Maar dat is natuurlijk wel een hoop gedoe (als het al mogelijk is). Iemand die dit probeert te omzeilen, zegt op social media: ‘Het is gewoon zo’. Een beetje zoals ouders hun te veel ‘Waarom?’ vragende peuters van zich afschudden.

Nog irritanter zijn de lui die iets beweren en dan de bewijslast bij de ‘tegenstander’ leggen. ‘Windmolens in Nederland zijn top. Bewijs jij maar eens dat ze slecht zijn voor het milieu!’ Of: ‘Ze zijn gewoon bezig met The Great Reset. Bewijs jij maar dat ik ongelijk heb!’ Of: ‘Het World Economic Forum is alleen maar een praatclubje. Dat heeft helemaal geen status. Bewijs jij maar dat het niet zo is!’

Die windmolen-lui gaan trouwens altijd nog een stapje verder (die anderen ook, hoor). Die pakken bij kritiek ook methode 1 (het vertekenen van een standpunt) erbij. ‘Oh, dus jij vindt dat we niks aan de opwarming van de aarde moeten doen!?’

Methode 5: het bespelen van publiek. Als iemand op social media een stelling je kant opgooit die begint met ‘Iedereen met een beetje gezond verstand weet toch dat…’ of ‘Je bent niet goed bij je hoofd als je…’, heb je de wedstrijd al verloren. Zo iemand haalt er namelijk anderen (die wel gezond verstand hebben en wel goed bij hun hoofd zijn) bij als medestanders. En probeert mensen zoals jij (die ook geen gezond verstand hebben en ook niet goed bij hun hoofd zijn) te ontmoedigen om deel te nemen aan het gesprek.

Ook deze methode gebruik ik zelf veelvuldig om vervelio’s van me af te schudden. Ik retweet/deel dan hun bericht en zet er een eigen tekstje boven. Dat kan ook een woord zijn (‘Helder’, ‘Goeie’) of twee woorden (‘Ja, precies’). Niet alleen stuur ík ze dan het bos in, ik weet ook dat er altijd wel enkele van mijn volgers/vrienden bereid zijn het stuk rood vlees dat ik ze toewerp verder te verscheuren. Bij wijze van spreken uiteraard.

(Advertentie)

Methode 6: het onterechte beroep op autoriteit. ‘Wie condooms gebruikt, verspreidt aids. De Paus heeft het zelf gezegd.’ Nou, dan láát je het als rechtgeaarde katholiek wel, nietwaar?

Maar ook niet-gelovigen worden constant geconfronteerd met deze drogredenering. In feite is elk YouTube-filmpje waarnaar op social media verwezen wordt en dat leidt naar een (meestal Amerikaanse) ‘deskundige’ er een voorbeeld van. Waarom zo iemand dan deskundig is? Nou, dát varieert nog. Het kan zijn vanwege het eenvoudige feit dát hij in staat was om in de camera te praten met het aureool van deskundigheid. Maar meestal staat de titel van zo’n pipo erbij. En omdat iemand na de Highschool heeft doorgeleerd, zou hem dat autoriteit moeten verschaffen. Overigens is dat niet alleen bij ‘rechts’ en de complotdenkers het geval. En zijn het niet alleen anderen die de autoriteitsclaim doen, maar ook deelnemers op social media zelf. Een van de meest fanatieke asielzoekersactivisten in Nederland heeft bijvoorbeeld in zijn Twitter-bio staan: ‘Director IISG, Amsterdam; Prof. at Leiden University; (honorary) adjunct-professor at Aalborg University. Member of the KNAW and the Academia Europaea’. Opdat de lezer maar denkt dat we hier met een echte, dus objectieve, wetenschapper te maken hebben. Nou, een wetenschapper is deze figuur inderdaad, want hij is gepromoveerd en werkt niet in een fabriek. Maar verder is deze Leo Lucassen (want over hem gaat dit) vooral ambassadeur van de asielzoekersindustrie. Wie dus naar een publicatie van Leo Lucassen verwijst voor het ‘bewijs’, is bezig met een drogredenering. Hetzelfde geldt overigens voor publicaties van mr. dr. Thierry Henri Philippe Dinges. Trap er niet in, mensen 😉

Methode 7: het hellend vlak. ‘Het begint met een mondkapje en het eindigt met een sociaal krediet-systeem en een dictatuur, zoals in China. Daarom moeten we voorkomen dat er een mondkapjesplicht komt.’ Bekend verhaal nog? Het vervelende voor mensen die met deze drogredenering worden geconfronteerd, is dat ze het tegendeel niet kunnen bewijzen. Je weet niet of op dat moment een mondkapje wordt opgevolgd door andere, uiteraard steeds ergere, maatregelen (ik noem maar: een avondklok), dus je kunt niet bewijzen dat het onzin is. En sowieso kan het best zijn dat er meer komt, maar níet dat zogenaamde einddoel van een sociaal krediet-systeem, waarin je bijvoorbeeld punten hebt voor je CO2-footprint en strafpunten voor door rood licht lopen. Het kan zomaar halverwege stoppen.

Het vervelende voor mensen die deze methode gebruiken, is dat ook hun eventuele gelijk pas achteraf zal blijken. Want ze zitten er beslist niet altijd naast. Dat geldt bijvoorbeeld voor wat er met de Europese Unie is gebeurd. Het valt moeilijk te ontkennen dat de macht van dat nauwelijks democratische instituut stapje voor stapje is uitgebreid. Net als de EU zelf trouwens. Brusselse ambtenaren en politici roepen al vele jaren dat het niet lang zou duren voor tachtig procent van de beslissingen voor alle deelnemende landen in Brussel worden genomen en nog maar twintig in de deelnemende landen. Dat hebben ‘we’ met z’n allen lang niet altijd serieus genomen, maar het blijkt gewoon te kloppen. Het enige wat nog kan voorkomen dat we in Nederland echt een provincie van de Verenigde Staten van Europa worden, is het vetorecht dat de deelnemende landen hebben. Nóg hebben. Zei je tien jaar geleden dat de landen dat vetorecht zouden verliezen, dan maakte je je volgens eurofielen schuldig aan een drogredenering volgens de ‘hellend vlak-methode’. Terwijl de waarheid is: het duurt geen decennia meer of de EU neemt alleen nog maar gewoon bindende meerderheidsbesluiten.

(Advertentie)

En de sceptici tijdens de coronapandemie hebben natuurlijk ook op veel punten gelijk gekregen. Alles wat ze voorspelden tót de vaccinatieplicht kwam uit. En die laatste werd in landen om ons heen al in de grondverf gezet (Duitsland) of zelfs ingevoerd (Oostenrijk). Inclusief het digitale Europese ID. Komt er een op Chinese leest geschoeid sociaal krediet-systeem voor de EU-landen? Ik zou niet meer durven beweren dat dat níet de bedoeling is van Brussel en de eurofiele regeringsleiders in de zogenaamde soevereine landen. Je kunt je wel afvragen of er een groot plan achter zat óf de gedachte never waste a good crisis. Maar dat maakt voor het resultaat niet uit. Dit is dus een hele linke methode voor beide partijen en leidt niet zelden tot mot. Omdat niemand bij dit soort gevoelige onderwerpen op zoek is naar de nuance. Onze vrijheid en lichamelijke integriteit zijn immers belangrijk, maar de volksgezondheid ook. En nu ik deze zin zo opschrijf, zijn er alweer lezers die denken dat ik ‘de volksgezondheid’ belangrijker vind dan ‘onze vrijheid en lichamelijke integriteit’. Maar ik had evengoed kunnen schrijven: ‘Onze volksgezondheid is immers belangrijk, maar onze vrijheid en lichamelijke integriteit ook’. Ik heb helemaal geen zin om daarin een rangorde aan te brengen.

Methode 8: de dooddoener. Ben je wel klaar met de drogredeneringen?

Tja, je kunt niet alles hebben.

Het is niet anders.

Zo is het leven.

Vroeg of laat gaan we allemaal.

En in je laatste hemd zitten geen zakken.

Nou Joap, dit was dus een poging om jou te stimuleren voortaan wat intelligenter te twitteren.

Want alleen dom schelden en met drogredeneringen smijten, dat is beneden het niveau dat ik verwacht van de grootste fanboy van Frans Timmermans en dat hoofddoekmokkeltje dat soms naast hem mag zitten in de Kamerbankjes.

Binnenkort weer een keer een bakkie doen?

Groet,

JanD

PS. Cadeautje! Dan kun je het allemaal nog eens op je gemak teruglezen.